Uczniowie
PROGRAM WYCHOWAWCZY SP-5 PDF Drukuj Napisz e-mail
czwartek, 01 grudnia 2011 13:47

 

PROGRAM WYCHOWAWCZY

SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 5

IM. HENRYKA SIENKIEWICZA

ORAZ

PUNKTU PRZEDSZKOLNEGO

PRZY SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 5

W SZCZECINIE

ROK SZKOLNY 2011 / 2012

„Miłość jest jak nasionko leśne,

Z wiatrem szybko leci,

ale gdy drzewem w sercu wyrośnie,

To tylko chyba razem z sercem

wyrwać je można"

Henryk Sienkiewicz

SZCZECIN, 2011

SPIS TREŚCI

I. Podstawa prawna............................................................s. 3

II. Wychowanie..................................................... .............s. 4

III. Cel nadrzędny wychowania................................................s. 5

IV. Zadania Szkoły Podstawowej nr 5 i Punktu Przedszkolnego

jako środowiska wychowawczego..........................................s. 5

V. Metody pracy.................................................... ..............s. 7

VI. Formy pracy...................................................................s. 7

VII. Plan działań wychowawczych............................................. s. 8

a) cele ogólne

b) cele na poszczególnych etapach wychowania

c) zadania wychowawcze, sposoby realizacji programu

wychowawczego SP 5 i PP.................................................s. 9

VIII. Model absolwenta SP 5 ....................................................s. 14

IX. Ewaluacja Szkolnego Programu Wychowawczego .....................s. 14

Załączniki:

a) Kalendarz imprez i uroczystości Punktu Przedszkolnego

b) Kalendarz imprez i uroczystości Szkoły Podstawowej nr 5

c) Harmonogram konkursów Szkoły Podstawowej nr 5

d) Plan zajęć pozalekcyjnych Szkoły Podstawowej nr 5

I. PODSTAWA PRAWNA PROGRAMU WYCHOWAWCZEGO

Podstawę prawną Programu Wychowawczego stanowią następujące dokumenty:

1. Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej uchwalona w 1997 r.:

Art. 48, ust. 1 "Rodzice mają prawo do wychowywania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami. Wychowanie to powinno uwzględniać stopień dojrzałości dziecka, a także wolność sumienia, wyznania oraz jego przekonania."Art. 53, ust. 3 "Rodzice mają prawo do zapewnienia dzieciom wychowania i nauczania moralnego i religijnego zgodnie ze swoimi przekonaniami."Art. 72, ust. 1 "Rzeczpospolita Polska zapewnia ochronę praw dziecka.(...) przed przemocą, okrucieństwem, wyzyskiem i demoralizacją".

2. Ustawa o Systemie Oświaty z dnia 07.09.1991 r.:

a. Preambuła:

„Oświata w Rzeczypospolitej Polskiej stanowi wspólne dobro całego

społeczeństwa; kieruje się zasadami zawartymi w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a także wskazaniami zawartymi w Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka, Międzynarodowym Pakcie Praw Obywatelskich i Politycznych oraz Międzynarodowej Konwencji o Prawach Dziecka. Nauczanie i wychowanie – respektując chrześcijański system wartości – za podstawę przyjmuje uniwersalne zasady etyki. Kształcenie i wychowanie służy rozwijaniu u młodzieży poczucia odpowiedzialności, miłości ojczyzny oraz poszanowania dla polskiego dziedzictwa kulturowego, przy jednoczesnym otwarciu się na wartości kultur Europy i świata. Szkoła powinna zapewnić każdemu uczniowi warunki niezbędne dla jego rozwoju, przygotować go do wypełniania obowiązków rodzinnych i obywatelskich w oparciu o zasady solidarności, demokracji, tolerancji, sprawiedliwości i wolności".

b. Art. 1. System oświaty zapewnia w szczególności:

1) realizację prawa każdego obywatela Rzeczypospolitej Polskiej do kształcenia się oraz prawa dzieci i młodzieży do wychowania i opieki, odpowiednich do wieku i osiągniętego rozwoju;

2) wspomaganie przez szkołę wychowawczej roli rodziny;

3. Karta Nauczyciela:

a. Art. 6: " Nauczyciel obowiązany jest kształcić i wychowywać młodzież w umiłowaniu Ojczyzny, w poszanowaniu Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, w duchu humanizmu, tolerancji, wolności sumienia, sprawiedliwości społecznej i szacunku dla pracy; dbać o kształcenie uczniów postaw moralnych i obywatelskich zgodnie z ideą demokracji, pokoju i przyjaźni między ludźmi różnych narodów, ras i światopoglądów".

4. Podstawa Programowa - Rozporządzenie MENiS z dnia 26 lutego 2002 r.

5. Podstawa Programowa - Rozporządzenie MEN z dnia 23 grudnia 2008 r.

6. Rozporządzenie MENiS z dnia 21 maja 2001 r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz szkół (z późniejszymi zmianami).

7. Statut Szkoły Podstawowej nr 5 w Szczecinie.

II. WYCHOWANIE

Wychowanie to odkrywanie, rozwijanie wewnętrznej wartości człowieka, dzięki czemu staje się ona osobą świadomie realizującą siebie. „W wychowywaniu chodzi o to, ażeby człowiek stawał się coraz bardziej człowiekiem – o to, ażeby bardziej był, a nie tylko miał – aby więc poprzez wszystko, co ma, co posiada, umiał bardziej i pełniej być człowiekiem, to znaczy, ażeby również umiał bardziej być nie tylko z drugim, ale i dla drugich." Jan Paweł II (Przemówienie w UNESCO 02.06.1980 r.) W toku wzajemnych relacji między dwiema osobami wychowawcą i wychowankiem dochodzi do wielu procesów i oddziaływań, które pomagają im rozwijać własne człowieczeństwo i obdarowywać się własnym człowieczeństwem. Wychowanie można przyrównać do rozwoju rośliny: jak roślina potrzebuje pomocy ogrodnika, tak dziecko potrzebuje wychowawcy. Wychowawca zaszczepia w nim to, co najwartościowsze i pozwala mu rozwijać się w wymiarze intelektualnym, społecznym, estetycznym, wolicjonalnym, moralnym, duchowym, emocjonalnym, fizycznym. Jak roślina potrzebuje do rozwoju światła, wody i ziemi, tak dziecko, aby prawidłowo się rozwijać, potrzebuje szeroko rozumianej kultury: korzystnych warunków zewnętrznych i odpowiedniego środowiska osób: w rodzinie, w przedszkolu, w szkole, w grupie rówieśniczej.

III. NADRZĘDNY CEL WYCHOWANIA

Celem nadrzędnym wychowania jest dbałość o wszechstronny rozwój dzieci w duchu uniwersalnych wartości: prawdy, dobra i piękna; wartości moralnych i humanistycznych.

Należy postrzegać wychowanka w kategoriach jego podmiotowości, godności, wolności, niepowtarzalności, konkretnych praw i obowiązków. Jego rozwój osobowy powinien przebiegać we wszystkich wymiarach, w szczególności zaś: intelektualnym, psychicznym, estetycznym, moralnym i duchowym. Działanie wychowawcze powinno doprowadzać do dojrzałej osobowości dziecka, pobudzić do samowychowania i samourzeczywistniania na różnych etapach rozwoju.

IV.ZADANIA SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 5 I PUNKTU PRZEDSZKOLNEGO JAKO ŚRODOWISKA WYCHOWAWCZEGO

Zadaniem szkoły i punktu przedszkolnego jest wspieranie rodziców w wychowaniu dzieci i wspomagania wszechstronnego rozwoju ich osobowości i uzdolnień.

Realizujemy to poprzez:

1. Stosowanie zasad i metod zgodnych z możliwościami uczniów, ich potrzebami,

oczekiwaniami, uzdolnieniami i zainteresowaniami.

2. Stwarzanie sytuacji do dokonywania wyborów i budowania systemu wartości oraz

wzrastanie w odpowiedzialności.

3. Wykorzystanie naturalnych sytuacji wychowawczych oraz tworzenie nowych,

działających aktywizująco i usamodzielniająco.

4. Inicjowanie działań wychowawczych zmierzających do pełnienia określonych ról

w rodzinie i społeczeństwie.

5. Współpracę z rodzicami i społecznością lokalną.

6. Inicjowanie działań w celu promowania szkoły i punktu przedszkolnego.

Nauczyciele w swojej pracy wychowawczej, wspomagają rodziców, aby wychowankowie:

kształtowali umiejętności kluczowe,byli przygotowani do nabywania nowych umiejętności i zdobywania wiedzy,umieli samodzielnie i sprawnie działać,mieli motywację do nauki,rozwijali swe talenty i zainteresowania,byli kreatywni,potrafili współpracować z innymi,interesowali się problemami innych i potrafili pomagać.

Współpraca z rodzicami w zakresie działalności wychowawczej szkoły i punktu przedszkolnego opiera się na:

1. Zapoznaniu rodziców z Programem Wychowawczym, zatwierdzaniu w porozumieniu z Radą Pedagogiczną jego treści i wyrażaniu swoich opinii o nim.

2. Określaniu i współdecydowaniu o celach edukacyjnych szkoły

3. Współdziałaniu z nauczycielami i wychowawcami w realizacji zadań wychowawczych.

4. Pomocy rodzicom w ich działaniach wychowawczych wobec dzieci poprzez pedagogizację, profilaktykę, reedukację i terapię pedagogiczną.

5. Współdecydowaniu o organizacji świąt, uroczystości, imprez szkolnych i klasowych.

6. Stworzeniu warunków do szczerych, życzliwych i rzeczowych kontaktów nauczycieli z rodzicami.

7. Umożliwianiu i ułatwianiu kontaktów rodziców z instytucjami i specjalistami świadczącymi kwalifikowaną pomoc w rozpoznawaniu potrzeb i trudności oraz zainteresowań i szczególnych uzdolnień uczniów.

8. Uczestniczeniu w wycieczkach, rajdach, biwakach, imprezach sportowych

Wychowawca i nauczyciel sprawuje opiekę nad wychowankiem, a w szczególności:

1. Integruje i dba o atmosferę zespołu grupowego i klasowego.

2. Kształtuje umiejętności współdziałania w grupie, uczy kompromisu i tolerancji.

3. Inspiruje do podejmowania różnorodnych zadań i kontroli postępów.

4. Uczy postaw pozytywnego i zrównoważonego reagowania w sytuacjach trudnych oraz właściwego sposobu wyrażania ocen, opinii aprobujących lub negujących zachowanie swoje i innych.

5. Kreuje sytuacje, w których dziecko aktywnie rozwija wszystkie sfery swojej osobowości.

6. Umożliwia uczestniczenie w sytuacjach wymagających samodzielności i odpowiedzialności.

7. Współdziała z pedagogiem szkolnym i innymi osobami kompetentnymi w rozpoznawaniu zainteresowań, uzdolnień, potrzeb i trudności wychowanków.

8. Zapoznaje rodziców i uczniów z obowiązującymi w szkole zasadami oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów.

9. Współpracuje z rodzicami.

10. Planuje i organizuje wspólnie z dziećmi i ich rodzicami różne formy życia zespołowego.

11. Rozwiązuje bieżące problemy i zagadnienia mające miejsce w klasie i w grupie.

12. Współdziała z nauczycielami uczącymi w klasie, uzgadnia i koordynuje ich działania wychowawcze wobec ogółu dzieci, wychowanków uzdolnionych, mających niepowodzenia szkolne lub sprawiających trudności wychowawcze.

V. METODY PRACY

gry i zabawy,dyskusje na forum grupy, scenki rodzajowe,twórczość plastyczna, techniczna i artystyczna dzieci,pogadanki,wycieczki tematyczne, turystyczno-krajoznawcze,wyjazdy integracyjne,ankiety ewaluacyjne,spotkania z rodzicami, współpraca z rodzicami,współpraca z instytucjami wspomagającymi SP 5 i PP.

VI. FORMY PRACY

praca zbiorowa, praca w grupach, praca indywidualna

VII. PLAN DZIAŁAŃ WYCHOWAWCZYCH

A) CELE OGÓLNE

Wspomaganie wszechstronnego i harmonijnego rozwoju dziecka.Przygotowanie go do funkcjonowania w grupie przedszkolnej i szkolnej oraz efektywnego w niej działania. Umacnianie wiary dziecka we własne siły i zdolności osiągania wartościowych i trudnych celów. Przygotowanie do życia w ustawicznie zmieniającym się świecie.Rozbudzenie i rozwijanie wrażliwości estetycznej i moralnej dziecka oraz jego indywidualnych zdolności twórczych.

B) CELE NA POSZCZEGÓLNYCH ETAPACH

EDUKACYJNYCH

PUNKT PRZEDSZKOLNY

Wspomaganie rozwoju dziecka poprzez świadome podejmowanie zorganizowanych działań edukacyjnych, przyczyniających się do aktywnego nabywania doświadczeń.Przyzwalanie dziecku na rozwój, zgodnie z jego indywidualnym tempem rozwoju, upodobaniami, zakresem potrzeb.Wyzwalanie w dziecku postawy twórczej, zdolnej do specyficznego postrzegania, interpretowania i przekształcania otaczającej rzeczywistości.

KLASY 0 – III

Przygotowanie ucznia do funkcjonować w nowej grupie i efektywnego w niej działania.Kształtowanie nawyków dobrego zachowania i efektywnej współpracy, komunikowania się z rówieśnikami oraz dorosłymi.Umacnianie wiary we własne możliwości i umiejętności zachowania się w trudnych sytuacjach.

Kształtowanie nawyków czytelniczych. Uczenie zasad bezpieczeństwa w szkole i poza nią.Wyrabianie nawyku samodzielnego uczenia się.Zapoznawanie z tradycjami i symbolami narodowymi.

KLASY IV – VI

Rozwijanie umiejętności rozumienia siebie i dostrzegania prawidłowości rządzących światem zewnętrznym.Utrwalanie norm i zasad życia społecznego i postępowania według nich. Wspieranie poczucia własnej wartości, dążenia do określenia swojej tożsamości.

Rozwijanie umiejętności dokonywania samooceny i autoprezentacji. Rozwijanie w uczniach swoich zainteresowań i uzdolnień.Kształtowanie umiejętności odnajdowania się w nowych i trudnych dla siebie sytuacjach społecznych i życiowych

Rozwijanie otwartości na innych ludzi, tolerancji poprzez poznawanie zwyczajów panujących, narodowościach i grupach społecznych. Uczenie poszanowania godności własnej i innych.Uczenie mądrego korzystania z różnych form medialnych i oceniania ich wartości.

Wspieranie w rozwiązywaniu konfliktów bez stosowania przemocy.Wspieranie w stosowaniu powszechnie przyjętych norm etyczno – moralnych oraz

uczenie ponoszenia odpowiedzialności za swoje niewłaściwe zachowanie.

Kształtowanie w uczniach postawy patriotycznej.

C) ZADANIA WYCHOWAWCZE , SPOSOBY REALIZACJI PROGRAMU WYCHOWAWCZEGO SP 5 I PP

LP.

ZADANIE

SPOSÓB REALIZACJI

OSOBA ODPOWIEDZIALNA

1.

Tworzenie wspólnoty przedszkolnej i szkolnej.

- Gry i zabawy integracyjne;

- Imprezy grupowe i klasowe, wycieczki, biwaki organizowane przy współudziale rodziców;

- Uroczystości przedszkolne, klasowe i szkolne;

- Zajęcia dydaktyczno-wychowawcze prowadzone metodami aktywizującymi;

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele,

Dyrektor.

2.

Opracowanie obowiązujących w grupie przedszkolnej, w klasie, w szkole i poza szkołą norm i reguł zachowania.

- Przestrzeganie zasad „Kodeksu naszej szkoły",

regulaminów przedszkolnych i klasowych;

- Ustalenie kar w szkolnym systemie oceniania zachowania za nieregulaminowe zachowanie;

- Szybkie reagowanie zgodnie z procedurą w przypadku niszczenia mienia.

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele,

Dyrektor.

3.

Uczenie nawyków

dobrego zachowania

i porozumiewania się

z ludźmi.

- Pogadanki, dyskusje z dziećmi;

- Zabawy integracyjne;

- Inscenizacje przygotowane przez uczniów obrazujące właściwe zachowanie w różnych sytuacjach;

- Przykłady pozytywnych wzorców literackich;

- Gazetki tematyczne;

- Udział w imprezach kulturalnych organizowanych w szkole, przedszkolu i poza szkołą;

- Wdrażanie uczniów do samooceny zachowania w oparciu o reguły kodeksu szkolnego i przedszkolnego.

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele, pedagog, pracownicy szkoły.

4.

Rozpoznawanie

i wyrażanie własnych

uczuć i emocji.

- Godziny wychowawcze, zajęcia

lekcyjne i pozalekcyjne.

- Spotkania z pedagogiem, psychologiem;

- Pogadanki.

- Projekcje filmów;

- Analiza utworów literackich i spektakli teatralnych.

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele, pedagog.

5.

Przygotowanie do pełnienia ról w rodzinie

i społeczeństwie oraz wspieranie rodziny

w wychowaniu dziecka.

- Godziny wychowawcze;

- Lekcje przedmiotowe;

- Udział w zajęciach wychowania do życia w rodzinie;

- Udział konkursach.

- Spotkania z psychologiem, pedagogiem;

- Wybory do Samorządu Klasowego;

- Udział w uroczystościach przedszkolnych, klasowych i szkolnych;

- Rekolekcje szkolne.

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele, pedagog, katecheci.

6.

Pedagogizacja rodziców.

- Spotkania z rodzicami według kalendarza roku szkolnego i przedszkolnego;

- Lekcje otwarte z udziałem rodziców;

- Zapraszanie rodziców na indywidualne spotkania w ramach godzin do dyspozycji rodziców;

- Prelekcje, warsztaty dla rodziców na temat wychowania.

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele, pedagog,

Dyrektor.

7.

Integrowanie rodziców i angażowanie ich do pracy na rzecz grupy przedszkolnej, klasy, przedszkola i szkoły

- Włączenie rodziców do współtworzenia klasowych programów wychowawczych;

- Współorganizowanie i udział rodziców w uroczystościach grupowych i przedszkolnych, klasowych i szkolnych, wycieczkach,

biwakach.

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele,

Dyrektor.

8.

Rozwijanie samorządności

uczniowskiej.

- Aktywna praca w Samorządzie Uczniowskim;

- Współpraca uczniów z SU;

- Poznanie i upowszechnianie praw

i obowiązków ucznia zawartych w Statucie Szkoły;

− Poznanie i przestrzeganie regulaminu szkoły oraz zasad WSO;

− Udział i zaangażowanie w zajęciach pozalekcyjnych;

- Tworzenie i rozprowadzanie gazetki szkolnej „Kieszeń".

Opiekunowie SU, wychowawcy klas, nauczyciele,

opiekun gazetki szkolnej „Kieszeń"

9.

Otaczanie opieką i udzielanie pomocy dzieciom ze środowisk zaniedbanych.

- Współpraca z instytucjami wspomagającymi rodzinę: MOPR, TPD, MOIK;

- Współpraca z Poradnią Pedagogiczno - Psychologiczną;

- Organizowanie akcji charytatywnych,

- Pomoc wychowawców świetlicy w odrabianiu lekcji uczniom z trudnościami w nauce;

- Zorganizowanie pomocy materialnej rodzinom najuboższym i wielodzietnym w postaci dożywiania, paczek świątecznych, zbiórkę odzieży i zabawek.

Pedagog, nauczyciele świetlicy, wychowawcy klas, nauczyciele,

Dyrektor.

10.

Wyrabianie w uczniach i przedszkolakach szacunku i zrozumienia dla ludzi o innych poglądach, pochodzących z różnych kultur, niepełnosprawnych.

- Pogadanki na godzinach wychowawczych;

- Przybliżenie kultur oraz problemów ludzi niepełnosprawnych;

- Organizowanie wystaw;

- Projekcje filmów.

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele, pedagog.

11.

Praca nad poprawą bezpieczeństwa w szkole poprzez identyfikowanie różnych form przemocy i agresji w szkole oraz poprzez opiekę nad uczniami ze skłonnością do zachowań agresywnych.

- Pogadanki, dyskusje z dziećmi – profilaktyka;

- Zajęcia wychowawczo – profilaktyczne poświęcone agresji i przemocy;

- Scenki dramowe obrazujące właściwe zachowanie w różnych sytuacjach;

- Przykłady pozytywnych wzorców literackich;

- Prowadzenie gazetek tematycznych na korytarzach i w klasach;

- Zajęcia z pedagogiem szkolnym i psychologiem;

- Spotkania z policjantem i przedstawicielami Straży Miejskiej;

- Realizacja programów dotyczących poprawy bezpieczeństwa;

- Podsumowanie frekwencji do 5-go dnia każdego miesiąca;

- Zwoływanie Komisji Wychowawczej w celu rozwiązywania problemowych sytuacji;

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele, pedagog, zespół nauczycieli z Komisji Wychowawczej,

Dyrektor.

12.

Kształtowanie odpowiedzialności za środowisko.

- Udział w akcjach ekologicznych;

- Udział uczniów w szkolnym kole LOP;

- Lekcje o tematyce ekologicznej;

- Dbanie o tereny zielone wokół szkoły oraz kwiaty w klasach i na korytarzach.

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciel przyrody.

13.

Kształtowanie postaw patriotycznych; budzenie

i utrwalanie związku z „małą ojczyzną" i społecznością lokalną.

- Znajomość Hymnu Narodowego, barw narodowych i godła naszej Ojczyzny;

- Uroczystości i apele, którym towarzyszy Sztandar Szkoły i śpiewany jest Hymn Narodowy;

- Reprezentowanie szkoły podczas

uroczystości patriotyczno-religijnych na terenie miasta;

- Konkursy plastyczne, fotograficzne, literackie;

- Przybliżanie znaczenia patriotyzmu w historii naszego narodu .

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele, opiekun pocztu sztandarowego, nauczyciel muzyki,

Dyrektor.

14.

Tworzenie i kultywowanie tradycji szkoły, miasta, regionu i państwa.

- Udział w przedszkolnych i szkolnych uroczystościach i apelach;

- Spotkania z ciekawymi ludźmi;

- Zapoznanie z legendami związanymi z naszym miastem, regionem i państwem;

- Dokumentowanie historii szkoły;

- Udział w Zlocie Szkół Sienkiewiczowskich;

- Edukacja Morska;

- Spotkania z ludźmi morza.

Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele, opiekun kroniki szkoły, opiekun Edukacji Morskiej,

Dyrektor

15.

Promocja Punktu Przedszkolnego i Szkoły Podstawowej nr 5.

- Opracowanie i rozpropagowanie ulotek informacyjnych o Punkcie Przedszkolnym i Szkole Podstawowej nr 5 na terenie miasta

Szczecina;

- Aktualne informacje na stronach internetowych szkoły;

- Zapraszanie na apele, uroczystości i imprezy

organizowane przez SP 5 i PP gości, mieszkańców dzielnicy i miasta Szczecina;

- Współpraca z przedszkolami;

- Współpraca z mediami;

- Współpraca z parafią NSPJ

- Imprezy szkolne (wg harmonogramu);

Dyrektor,

zespół nauczycieli odpowiedzialnych za promocję szkoły, zespół nauczycieli odpowiedzialnych za wizerunek szkoły,

katecheci, wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele.

16.

Poruszanie problematyki zdrowia, dojrzewania

i zagrożeń świata współczesnego.

- Spotkania z pielęgniarką, pogadanki, fluoryzacja zębów;

- Promowanie zdrowego sposobu odżywiania się i dbania o higienę osobistą;

- Udział w akcjach prozdrowotnych;

- Przeprowadzanie badań ortopedycznych;

- Prowadzenie zajęć z gimnastyki korekcyjnej, powszechnej nauki pływania;

- Kontynuowanie Programu Profilaktyki;

- Zawody i turnieje sportowe;

- Pogadanki, prelekcje na lekcjach

Wychowawczych;

- Zajęcia poświęcone problematyce bezpiecznego korzystania z Internetu.

Pielęgniarka, Dyrektor, Wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele w- f, nauczyciele informatyki.

17.

Zagospodarowanie czasu wolnego.

- Kontynuacja akcji „Bezpieczne przerwy";

- Udział w kołach zainteresowań, zajęciach pozalekcyjnych w szkole i poza nią.

Wychowawcy klas,

nauczyciele kół zainteresowań i zajęć pozalekcyjnych.

18.

Wspomaganie uczniów w procesie dydaktycznym

- Wspieranie uczniów z trudnościami w nauce poprzez udział uczniów w zajęciach

wyrównawczych;

- Prowadzenie diagnozy wstępnej i końcowej uczniów - wewnętrzne mierzenie jakości pracy;

- Omawianie z rodzicami i uczniami kl. I – VI wyników diagnoz oraz testów próbnych w kl. VI;

- Zajęcia przygotowujące do testów kompetencji;

- Zewnętrzne mierzenie jakości pracy szkoły;

- Test kompetencji klas VI;

Wychowawcy klas,

nauczyciele, Dyrektor.

19.

Organizowanie sytuacji sprzyjających podnoszeniu wiary we własne możliwości.

- Tworzenie klasowych tablic pochwał: „Każdego można za coś pochwalić" i „Nasze sukcesy" oraz „Zeszytów pochwał";

- Udział w zajęciach pozalekcyjnych;

- Udział w konkursach klasowych, szkolnych, przedszkolnych i pozaszkolnych.

- Angażowanie do pracy w samorządzie klasowym i szkolnym.

Wychowawcy klas,

nauczyciele, opiekun SU, Dyrektor.

20.

Stwarzanie warunków rozwoju dziecka zdolnego.

- Rozwijanie zdolności i zainteresowań uczniów poprzez: udział w zajęciach pozalekcyjnych,

kołach zainteresowań przedmiotowych i sportowych;

- Udział w konkursach przedszkolnych, klasowych, szkolnych, i pozaszkolnych;

- Udział w zajęciach gimnastyki artystycznej;

- Angażowanie uczniów do organizacji imprez szkolnych i przedszkolnych.

Wychowawcy klas,

nauczyciele kół zainteresowań i zajęć pozalekcyjnych, Dyrektor.

21.

Przeciwdziałanie absencji uczniów.

- Realizacja programu przeciwdziałania niskiej frekwencji;

- Nagradzanie uczniów ze stuprocentową frekwencją;

- Informowanie uczniów, nauczycieli, rodziców

o frekwencji klas;

- Egzekwowanie usprawiedliwień nieobecności z podaniem przyczyny.

Pedagog, wychowawcy klas,

nauczyciele,

Dyrektor.

22.

Rozwijanie potrzeby kontaktu z kulturą i sztuką.

- Wyjścia do teatru, kina, filharmonii, na wystawy i do muzeum;

- Spotkania z ciekawymi ludźmi;

- Przedstawienia teatralne w wykonaniu uczniów,

- Udział w kołach zainteresowań: koło plastyczne, koło teatralne, koło ceramiki artystycznej.

Nauczyciele odpowiedzialni za współpracę z teatrem, kinem, filharmonią, opiekunowie kół zainteresowań.

23.

Rozwijanie i utrwalanie

zainteresowań oraz nawyków

czytelniczych.

- Lekcje biblioteczne;

- Konkurs czytelniczy;

- Korzystanie z pracowni multimedialnych;

- Wyszukiwanie materiałów na określony temat za pomocą różnych źródeł informacji;

- Kontynuacja akcji „Cała Polska czyta dzieciom", „Czytamy razem";

- Kontynuacja „Podwieczorków literackich".

Nauczyciel biblioteki, wychowawcy grup przedszkolnych,

wychowawcy klas,

nauczyciele, opiekun podwieczorków literackich,

Dyrektor.

VIII. MODEL ABSOLWENTA SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 5

Celem działań wychowawczych Punktu Przedszkolnego i Szkoły Podstawowej nr 5 jest osiągnięcie modelu absolwenta, który:

Dba o zdrowie swoje i innych.Umie radzić sobie ze stresem.Szanuje godność drugiego człowieka.Ma poczucie swojej wartości.Kieruje się zasadami tolerancji.Odróżnia dobro od zła.Rozwija swoje zdolności i zainteresowania.Bezpiecznie korzysta z internetu.Sprawnie posługuje się językiem obcym.Sprosta wymaganiom na dalszym etapie kształcenia.

IX. EWALUACJA SZKOLNEGO PROGRAMU WYCHOWAWCZEGO.

Program wychowawczy podlegać będzie ewaluacji po roku realizacji na podstawie

− ankiet przeprowadzanych wśród uczniów, nauczycieli, rodziców, dotyczących różnych zagadnień wychowawczych, poglądów uczniów;

− badaniu opinii na spotkaniach z rodzicami, na zebraniach Samorządu Uczniowskiego,

− wypowiedzi i uwag nauczycieli na posiedzeniach rad pedagogicznych.

Ewaluacji dokonują wszyscy nauczyciele. Wnioski przekazywane są do Szkolnego Zespołu Wychowawczego, który po konsultacji z dyrektorem szkoły dokona ewentualnych zmian
w programie, z którymi zapozna Radę Pedagogiczną, rodziców i uczniów.

ZAŁĄCZNIKI:

1. Kalendarz imprez i uroczystości Punktu Przedszkolnego

2. Kalendarz imprez i uroczystości Szkoły Podstawowej nr 5

3. Harmonogram konkursów Szkoły Podstawowej nr 5

4. Plan zajęć pozalekcyjnych Szkoły Podstawowej nr 5

Program wychowawczy opracowały:

Elżbieta Rajewska – Przytuła

Anna Kus

Danuta Rutkowska

Bożena Trela

Wiesława Trzebiatowska

 

 

 

 

PROGRAM PROFILAKTYKI

SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 5

IM.HENRYKA SIENKIEWICZA W SZCZECINIE

NA ROK SZKOLNY 20011/2012

PROFILAKTYKA - to proces wspierania dziecka w rozwoju ukierunkowanym na osiągania dojrzałości fizycznej, społecznej, psychicznej i duchowej.

Profilaktyka to proces wspierania dziecka w radzeniu sobie z trudnościami zagrażającymi rozwojowi oraz eliminacji czynników zagrażających zdrowiu.

Poziomy działań profilaktycznych:

- pierwszorzędowa ukierunkowana na czynniki chroniące i na rozwijanie różnorodnych umiejętności życiowych,

- drugorzędowa ukierunkowana na ujawnianie osób o najwyższym ryzyku dysfunkcjonalności

i na pomaganiu im w redukcji tego ryzyka,

- trzeciorzędowa prowadzoną tylko przez instytucje specjalistyczne, a rozumianą jako

interwencję, po wystąpieniu dysfunkcji, w celu przeciw działaniu pogłębiania się procesu

chorobowego.

W Szkole Podstawowej nr 5 zajmować się będziemy profilaktyką pierwszorzędową

i drugorzędową.

ZAŁOŻENIA I REALIZACJA PROGRAMU

Program odpowiada zapotrzebowaniu środowiska szkolnego Szkoły Podstawowej nr 5

w Szczecinie, ze szczególnym uwzględnieniem sytuacji socjalno-bytowej naszych uczniów.

Zwróciliśmy uwagę na niekorzystną sytuację opiekuńczo-wychowawczą istniejącą w wielu domach polegającą na braku systematycznego nadzoru nad dziećmi ,tolerowaniu popełnianych przez nich drobnych wykroczeń i aktów niesubordynacji, niekonsekwencji

w działaniach wychowawczych, stawianiu zbyt niskich wymagań dzieciom.

Rodzice często sami stanowią negatywny przykład, w oparciu o który dziecko nabywa samoczynnie nieakceptowanych społecznie zachowań. Składa się na to: karalność członków rodziny, nadużywanie alkoholu przez rodziców lub starsze rodzeństwo, roszczeniowy tryb życia, nieporozumienia i kłótnie rodziców, przemoc w rodzinie, nieporadność życiowa rodziców czy porzucenie rodziny przez jednego z małżonków.

Należy wspomnieć o dzieciach wychowujących się w rodzinach zrekonstruowanych, niepełnych i niewydolnych wychowawczo. Rodzice niechętnie współpracują ze szkołą, zasłaniając się brakiem czasu, ograniczając się do zebrań z rodzicami./ czasami sporadycznie/.

Założeniem programu jest nauczenie dzieci podejmowania decyzji związanych z własnym życiem poprzez udział w pracy kół zainteresowań, SU i imprezach szkolnych.

Zachowania dziecka agresywnego* cechuje: brak zdyscyplinowania, naruszania zasad

____________________

* Agresja – najczęściej definiuje się jako „zewnętrzne objawienie złości skierowane przeciw określonym osobom lub rzeczom , przynoszące szkodę, przybierające formę ataku, czyi napaści fizycznej lub słownej". Agresywne zachowanie może przyjąć dwojaką formę : agresję fizyczną lub słowną.

Agresją fizyczną - mogą być np. bójki, uderzenia, kopnięcia lub ukłucia kolegi, szarpanie,

Podstawianie nogi, popychanie, niszczenie przedmiotów należących do innych, przeszkadzanie komuś w wykonaniu jakiejś czynności, zakłóceniu spokoju, sporządzaniu obraźliwych rysunków, chowaniu lub psuciu przedmiotów należących do określonej osoby.

Również obiektem, na którym może być skierowana agresja fizyczna mogą być przedmioty z otoczenia( objawia się niszczeniem mienia szkolnego i prywatnego).

Agresją słowną – najczęściej są: kłótnie, złośliwe plotki, pomówienia, straszenie, przezywanie, rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji o danej osobie itp.

Konsekwencje obu form przemocy są podobne: ofiary przeżywają głębokie uczucie poniżenia i upokorzenia, strachu, wstydu oraz dezorientacji. Długofalowe skutki agresji dla ofiar to: obniżenie poczucia własnej wartości, samooceny, izolacja społeczna oraz ustalony

„syndrom ofiary".

regulaminu szkolnego oraz obowiązujących norm współżycia. Dziecko, które nie potrafi kontrolować emocji i nie panuje nad swoim zachowaniem ma niski poziom dojrzałości społecznej, dlatego często i łatwo popada w konflikty z rówieśnikami.

Podstawowym założeniem programu jest redukowanie zachowań agresywnych, budowanie dobrego klimatu w szkole, wzmocnienie funkcji opiekuńczo-wychowawczej szkoły, wzmocnienie kompetencji wychowawczej nauczycieli i rodziców, rozwijanie pozytywnych relacji interpersonalnych.

Niemniej ważnym zagadnieniem jest wyposażenie dzieci w umiejętności oraz osobowe wzorce wspomagające pojawienie się pożądanych i akceptowanych społecznie zachowań.

W procesie oddziaływań profilaktycznych powinien nastąpić wzrost kompetencji dzieci, rodziców i nauczycieli .

Istotnym elementem profilaktyki jest realizacja lekcji z edukacji prozdrowotnej i spotkania profilaktyczne z przedstawicielami policji i sądu.

Realizacja programu powinna przebiegać w oparciu o następujące reguły:

Realizowanie treści programu w sposób dostosowany do poziomu rozwoju

psychofizycznego dziecka.

Uważne słuchanie wypowiedzi dzieci i pozwalanie im na swobodę wypowiedzi bez

krytyki i oceny.

Otwieranie się na potrzeby uczniów.

Tworzenie atmosfery bezpieczeństwa i zaufania w grupie.

Uznanie partnerstwa rodziców w procesie szkolnej edukacji dziecka.

CEL PROGRAMU:

Kreowanie postaw zgodnych z pożądanymi społecznie wartościami, normami

i wzorcami osobowymi

Uświadomienie uczniom wpływu konstruktywnego zagospodarowania czasu wolnego na rozwój ich osobowości i pomoc w eliminowaniu czynników, które wynikają

z dysfunkcyjnego stylu życia rodzin.

CELE SZCZEGÓŁOWE:

1. Zapobieganie przemocy, agresji i nietolerancji oraz braku motywacji do nauki.

2. Rozwijanie umiejętności radzenia sobie w trudnych sytuacjach.

3. Kreowanie postaw zgodnych z pożądanymi społecznie wartościami, normami i wzorcami

osobowymi.

4. Doskonalenie technik hamowania własnych negatywnych emocji.

5. Zdobywanie podstawowych umiejętności porozumiewania się, tworzenia więzi z grupą

rówieśniczą .Organizacja zajęć integrujących społeczność szkolną.

6. Prowadzenie edukacji prozdrowotnej, promocji zdrowia psychicznego i zdrowego stylu

życia wśród uczniów, nauczycieli i rodziców.

7. Przeciwdziałanie absencji uczniów.

8. Wspomaganie uczniów w procesie dydaktycznym.

PLANOWANE EFEKTY

Uczeń:

Czuje się bezpiecznie w szkole.Przezwycięża lęki, stresy, pokonuje apatię, radzić sobie w trudnych sytuacjach.Przestrzega ustalonych zasad zachowania.Jest wrażliwe na potrzeby drugiego człowieka, dostrzega indywidualność każdej jednostki.Buduje pozytywny obraz własnej osoby, dostrzega mocne strony własnej osobowościZapobiega agresji, podejmuje próby konstruktywnego rozwiązywania konfliktów.Porozumiewa i integruje się z grupą.Jest asertywne w kontaktach towarzyskich.Rozwija aktywność i kreatywność w zakresie form spędzania czasu wolnego.Kształtuje zdrowy styl życia.Jest świadomy negatywnego wpływu używek na organizm człowieka.

12. Aktywnie uczestniczy wraz z rodzicami w życiu szkoły.

13. Uczestniczy w zajęciach wyrównawczych, pozalekcyjnych, kołach zainteresowań.

Rodzice:

Systematycznie kontaktują się z wychowawcą i nauczycielami w celu pozyskania informacji o funkcjonowaniu dziecka w szkole.

Aktywnie uczestniczą wraz z dzieckiem w życiu szkoły.

Biorą udział w spotkaniach mających na celu podnoszenie umiejętności wychowawczych

SPOSOBY REALIZACJI:

1. Praca z dziećmi: gry i zabawy

zajęcia indywidualne w zespołach i z całą klasą, rekordy szkolne,

zajęcia dydaktyczne dla uczniów zdolnych i ze specjalnymi

potrzebami edukacyjnymi

2. Współpraca z rodzicami: prowadzenie szkoleń i warsztatów dla rodziców

zajęcia otwarte w ramach zajęć profilaktycznych

3. Współpraca z instytucjami: organizowanie spotkań z przedstawicielami instytucji

wspomagającymi rolę wychowawczą rodziny.

4. Działalność profilaktyczno-informacyjna: przygotowanie gazetek informacyjnych

filmy edukacyjne dla dzieci, rodziców,

nauczycieli.

METODY PRACY:

pogadanka, dyskusja, techniki socjometryczne, inscenizacja, rozmowa, opowiadania nauczyciela, gry i zabawy, burza mózgów, prelekcje

DIAGNOZA

Program opiera się na diagnozie wstępnej i końcowej.

Diagnoza wstępna

W oparciu o obserwację zachowań uczniów i analizę szkolnego środowiska zauważa się następujące problemy:

Zachowania agresywne, posługiwanie się wulgaryzmami.

Brak motywacji do nauki

Niewiedza na temat szkodliwości używek

Słabe zainteresowanie rodziców sytuacją szkolną dziecka

Nieumiejętne gospodarowanie czasem wolnym

Diagnoza końcowa

Ankieta dotycząca realizacji programu na terenie SP 5 w maju 2012

Narzędzia diagnozowania sytuacji szkolnej:

- obserwacja zachowań uczniów

- analiza dokumentacji szkolnej

- badania ankietowe

- rozmowa kierowana

- badania socjometryczne

- skrzynka pytań i problemów

- ankieta

SPOSÓB DOKUMENTOWANIA

Dokumentacja realizacji programu będzie mieć odzwierciedlenie:

w dzienniku lekcyjnym, zajęć pozalekcyjnych

w teczce wychowawcy

w dzienniku pedagoga

EWALUACJA PROGRAMU

Badania ankietowe uczniów, rodziców i nauczycieli

Ocena przydatności i skuteczności podejmowanych działań

OBSZAR: Kontakt ucznia z używkami

Lp

Zadania

Sposób realizacji

Termin

realizacji

Odpowiedzialni

1

Działania alternatywne dla dzieci i młodzieży zagrożonych uzależnieniem

i niedostosowaniem społecznym

koła zainteresowań,

SKS

Udział w programie „Zachowaj Trzeźwy Umysł",

„Święto Latawca"

cały rok

opiekunowie kół

2

Żyję zdrowo na sportowo

Dzień Dziecka

czerwiec

n-le wf- u

3

Szkodliwy wpływ nikotyny na organizm człowieka

prezentacja

pażdziernik

Sanepid, pedagog

OBSZAR: Zachowania agresywne i przemoc w szkole

1

Bezpieczeństwo na przerwach

- sprowadzanie dzieci do szatni

-bezpieczne przerwy –opracowanie zestawu bezpiecznych gier

i zabaw wraz

z instrukcjami,

kąciki zabaw w klasach młodszych

rok szkolny

wrzesień

nauczyciele

zespoły samokształceniowe

2

Kodeks szkoły bez przemocy

Udział uczniów

i nauczycieli w ogólnopolskiej akcji" Szkoła bez przemocy"

Zapoznanie

i wyeksponowanie kodeksu w klasach

październik

pedagog, wychowawcy

3

Wakacyjna Karta Bezpieczeństwa

Realizacja zajęć „Bezpieczne wakacje"

czerwiec

dzielnicowy, pedagog

4

Trening umiejętności społecznych

Zajęcia warsztatowe

I, II semestr

pedagog

5

Lekcje wychowawcze na temat agresji i przemocy oraz sposobów radzenia sobie z tym problemem

Godziny wychowawcze

cały rok

wychowawcy,

pedagog

6

Edukacja prawna uczniów

Odpowiedzialność karna dzieci

i młodzieży"

listopad

Przedstawiciel

wydziału ds. nieletnich,

pedagog

7

Cyberprzemoc

warsztaty

luty

Straż Miejska

8

Promowanie bezpieczeństwa

" PIERWSZY DZWONEK – bezpieczna droga do szkoły" (dla klas I)

Bezpieczeństwo ruchu drogowego

Szkolenia na kartę rowerową

wrzesień

wrzesień

czerwiec

policja, WORD, straż miejska

WORD

KM-wydział ruchu drogowego

p.K. Matraszek

9

Sposoby radzenia sobie

z emocjami w okresie dojrzewania

Pogadanki, warsztaty

marzec

pielęgniarka szkolna, wychowawca, psycholog

Obszar: Współpraca z rodzicami

1

Włączanie rodziców w życie szkoły

Udział w imprezach klasowych

i szkolnych, dyskotekach

cały rok

wychowawcy

2

Pedagogizacja rodziców

„Motywowanie do nauki szkolnej"

Szkoła dla rodziców,

spotkania ze specjalistami

I, II semestr

P. P - P nr1

wychowawcy klas,

pedagog

3

Bezpieczeństwo

w sieci

prezentacja

marzec

p. Szrajber

4

Godziny do dyspozycji dla rodziców

konsultacje

wg. harmonogramu

nauczyciele

5

Majówka „ DZIEŃ SZKOŁY BEZ PRZEMOCY"

Rajd – Las Arkoński,

Festyn – Polana Sportowa

maj, wg. scenariusza

Zespół :

E. Rajewska

D. Rutkowska

K. Niemczyk

A. Jakubiak

W.Trzebiatow

ska

6

Zapoznanie i zachęcanie rodziców do korzystania z fachowej literatury

Zebrania z rodzicami w klasach

wg harmonogramu zebrań

wychowawcy

7

Zmieniony styl spotkań klasowych z rodzicami

Integracja środowiska wychowawczego klasy. Ustalenie zasad udziału wszystkich rodziców w procesie wychowawczym

wg harmonogramu zebrań

wychowawcy

8

Realizacja programu poprawy frekwencji

Zapoznanie rodziców

z programem. Realizacja zadań

Cały rok szkolny

wychowawcy

9

Konsultacje rodziców

i nauczycieli

z przedstawicielem Komendy Miejskiej Policji w czasie zebrań

z rodzicami

Punkt konsultacyjny

styczeń 2012,

marzec 2012

pedagog szkolny,

przedstawiciel Komendy Policji

Obszar: Samorządność uczniowska

1

Skrzynka bezpieczeństwa

i zaufania

Skrzynka przy sklepiku szkolnym

Cały rok szkolny

Rzecznik Praw Ucznia

2

Działalność rzecznika praw ucznia

Powołanie osoby

październik

Opiekun SU klas

starszych i młodszych

3

Wspieranie aktywności

i inicjatyw młodzieży

Realizacja prawa uczniów do samorządnego działania: wydawanie gazetki szkolnej, turnieje, rozgrywki sportowe, dyskoteki

wg.harmono-gramu SU

opiekunowie SU

4

Uczestniczenie uczniów

w imprezach kulturalnych

Organizowanie wyjść do teatru, kina, muzeum, filharminii

Cały rok szkolny

D. Rutkowska

5

Twórczość dzieci

i młodzieży, rozwijanie talentów

-Organizowanie konkursów szkolnych,

-udział w konkursach miejskich, wojewódzkich, międzynarodowych,

-zajęcia dodatkowe dla uczniów z uwzględnieniem ich potrzeb i zainteresowań

Wg harmonogramu konkursów

Odpowiedzialni nauczyciele

Obszar: Czas wolny

1

Zwiększenie motywacji do nauki

Udział w akcji „Czytamy razem",

Cały rok szkolny

Wolontariat

2

Poznanie zainteresowań dzieci

Kierowanie na zajęcia pozalekcyjne

i pozaszkolne

Cały rok szkolny

Wychowawcy

i nauczyciele przedmiotowi

3

Sport na wesoło - promowanie zasad fair play podczas rozgrywek sportowych

Zawody sportowe, zajęcia na basenie,

Dzień Dziecka, Majówka

Cały rok szkolny

Czerwiec

maj

n-le w-fu, świetlicy szkolnej

i edukacji wczesnoszkolnej

4

Promowanie zdrowego stylu życia

Dzień Jabłka

listopad

TPD

E. Rajewska, D. Rutkowska,

A. Jakubiak

5

Przedstawienie uczniom

i ich rodzicom pełnej oferty zajęć pozalekcyjnych -pozyskanie jak największej liczby dzieci na zajęciach kół,

Udział w konkursach,

rozgrywkach sportowych,

wykaz zajęć na stronie internetowej szkoły,

Dni Otwarte Szkoły

Wrzesień, październik

marzec

wychowawcy,

opiekunowie kół, dyrekcja

Współpraca ze środowiskiem lokalnym:

- straż miejska

- policja

- TPD

- Poradnia Pedagogiczno – Psychologiczna nr 1

- Rada Osiedla Śródmieście - Zachód

- MOPR, Dział Wsparcia Dziennego

- Sanepid

- WORD

E. Rajewska

K. Niemczyk

D. Rutkowska

 

 
PRAWA UCZNIA PDF Drukuj Napisz e-mail
poniedziałek, 23 maja 2011 18:35
PRAWA UCZNIA W AKTACH PRAWNYCH

Stan prawny ucznia określają przepisy międzynarodowe, państwowe i szkolne. Ustanawiają one prawa i uprawnienia, jak również obowiązki spoczywające na uczniu, wynikające z pełnionej przez niego w określonym czasie roli społecznej.

Podstawowym aktem prawnym regulującym prawa dziecka jest przyjęta przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych Konwencja o Prawach Dziecka, obowiązująca w naszym kraju od 7 lipca 1991 roku, - Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 527.

Konwencja obejmuje prawa i wolności osobiste, prawa socjalne, prawa kulturalne w tym prawo do nauki ( art. 28, 29 i 30 ) i prawa polityczne.

 


Sonda on-line

Czy podoba ci się wygląd nowej strony?
 

Kto nas odwiedza

Naszą witrynę przegląda teraz 1 gość 

Tematy pokrewne